Αρχείο κατηγορίας 07.08. Μια Κυριακή του Μάρτη

Μάρτιος – ένας μήνας με πολλά ονομάτα

march

Μάρτιος – ένας μήνας με πολλά ονομάτα

Στη δημώδη παράδοση, ο λαός μας έχει δώσει στον Μάρτιο διάφορες ονομασίες που σχετίζονται κυρίως με τις ασταθείς καιρικές συνθήκες που επικρατούν στη διάρκειά του.

Γι’ αυτό είναι γνωστός ως Κλαψομάρτης, αλλά και Πεντάγνωμος: «Ο Μάρτης ο Πεντάγνωμος, πέντε φορές εχιόνισε και πάλι το μετάνιωσε πως δεν εξαναχιόνισε», και
«Μάρτης, γδάρτης και κακός παλουκοκαύτης», και
«Κάλιο Μάρτης στις γωνιές, παρά Μάρτης στις αυλές».

Παρ’ όλα αυτά ο Μάρτης θεωρείται ο καταλληλότερος μήνας για φύτεμα δένδρων και γι’ αυτό ονομάζεται και Φυτευτής, ενώ λόγω της γιορτής του Ευαγγελισμού ονομάζεται και Βαγγελιώτης. Τον Μάρτη πάντως ξεκινάει και η Άνοιξη, γι’ αυτό ονομάζεται και Ανοιξιάτης, ενώ χαρακτηριστική είναι και η παροιμία «από Μαρτιού καλοκαιριά, κι απ’ Αύγουστο χειμώνας».

Ο Μάρτης περιλαμβάνει επίσης και το κύριο μέρος της νηστείας της μεγάλης τεσσαρακοστής: «Δεν λείπει ο Μάρτης από την Σαρακοστή», όπως χαρακτηριστικά λέγεται.

Άλλα προσωνύμια του Μάρτη στην ελληνική λαογραφία που σχετίζονται με τις παρατηρούμενες σ΄ αυτόν καιρικές μεταβολές είναι και οι εξής:

  • «Φύλα ξύλα για τον Μάρτη να μη κάψεις τα παλούκια»
  • «Όπως ασπρίζουν τα βουνά το Μάρτη από τα χιόνια, έτσι ν΄ ασπρίσουν τα μαλλιά της νύμφης απ΄ τα χρόνια».
  • «Αν ρίξ’ ο Μάρτης δυο νερά κι Απρίλης άλλο ένα, χαρά σε κείνο το ζευγά πό ‘χει πολλά σπαρμένα».
  • «Μάρτης βρέχει; Ποτέ μην πάψει» ή «Μάρτης έβρεχε κι ο θεριστής χαιρόταν»
  • «Κάλλιο Μάρτης καρβουνιάρης παρά Μάρτης λιοπυράρης».
  • «Οπόχει κόρη ακριβή τον Μάρτη ήλιος μην τη δει»
  • «Του Μάρτη οι αυγές με κάψανε του Μάη το μεσημέρι…».
  • «Τον Μάρτη στον ήλιο μη κοιμηθείς».


Advertisements

Τα μαρτάκια μας!!!!

μαρτακια 2015

Μάρτης ή μαρτιάτικο ή μαρτάκι

Μάρτης ή μαρτιάτικο ή μαρτάκι

Μάρτης ή μαρτιάτικο ή μαρτάκι αποκαλείται το έθιμο, κατά το οποίο φτιάχνουμε ένα βραχιολάκι που αποτελείται από ένα κόκκινο και ένα άσπρο σχοινάκι. Φοράμε το βραχιολάκι την 1η Μαρτίου μέχρι την τελευταία μέρα του Μαρτίου – γι αυτό το λόγο το έθιμο ονομάστηκε «Μάρτης» – στο αριστερό χέρι, ή και στα δύο χέρια, για να προστατευτούμε από τον ήλιο. Μια λαϊκή παροιμία λέει χαρακτηριστικά: «Του Μάρτη ο ήλιος βάφει και πέντε μήνες δεν ξεβάφει».

Όταν βγάλουμε το βραχιολάκι το κρεμάμε κάπου ψηλά (συνήθως σε κάποιο δέντρο ή πάνω σε λουλούδια) για να το πάρουν τα χελιδόνια στις φωλιές τους. Άλλοι το βγάζουν την ημέρα της Λαμπρής και το βάζουν στο αρνί για να μην καεί κατά το ψήσιμο.

ΜαρτάκιαΦτιάχνοντας μαρτάκια για τους μαθητές μου!

07.08. Μια Κυριακή του Μάρτη

aglossa aglossate

07.08. Μια Κυριακή του Μάρτη


Στο μάθημα
08.08. Μια Κυριακή του Μάρτη γίνεται επανάληψη της Ενότητας 7: Καράβια.

  • Το κείμενο είναι ένα απόσπασμα από το ποίημα του Νίκου Γκάτσου «Μια Κυριακή του Μάρτη» από τη συλλογή «Όλα τα τραγούδια». Το ποιήμα μελοποιήθηκε από το Λουκιανό Κηλαηδόνη και περιέχεται στο δίσκο «Η κόκκινη κλωστη».

Συνέχεια ανάγνωσης 07.08. Μια Κυριακή του Μάρτη